Kiedy wymienić buty biegowe

Żeby buty biegowe chroniły nasz aparat ruchu przed nadmiernymi przeciążeniami i zapewniały komfort użytkowania, muszą być wymieniane w odpowiednim czasie. Jednak oznaki zużycia obuwia do biegania nie muszą być oczywiste. Podpowiadam, po czym poznać, że trzeba wymienić najważniejszy sprzęt biegacza długodystansowego.

Buty to właściwie jedyny profesjonalny sprzęt potrzebny do bezpiecznego rozpoczęcia przygody z bieganiem długodystansowym. Z tym że nawet jeśli pokonujemy kilometry tylko rekreacyjnie, prędzej czy później obuwie się zużyje.

A bieganie w takim obuwiu wpływa nie tylko na komfort, ale też zdrowie (aparat ruchu). Powstaje zatem pytanie o to, kiedy wymienić buty biegowe i jak rozpoznać oznaki ich zużycia. Wbrew pozorom wcale nie muszą być widoczne gołym okiem.

Buty biegowe i ich zużycie – nieoczywiste sygnały

Profesjonaliści i wielu amatorów trenujących na poważnie mają wiele par obuwia biegowego. Nierzadko są to modele przeznaczone na konkretną nawierzchnię (np. teren, asfalt, góry) i dobierane do rodzaju aktywności (zawody, trening). Jednak każda ma swój limit przebiegu. Po jego przekroczeniu dalsze użytkowanie obuwia może sprzyjać przeciążeniom organizmu, urazom oraz utrudniać poprawę formy i wyników.

Jednak symptomy zużycia butów biegowych nie muszą być widoczne od razu. Sygnałami mniej oczywistymi są:

1. Utrata amortyzacji
   Wynika to m.in. z odkształcenia pianki w podeszwie, która jest dużo mniej sprężysta niż na początku. Można to sprawdzić, ściskając podeszwę palcami. Jeśli jest zbyt twarda, to zwolnieniu zacisku nie zareaguje jak elastyczna gąbka.
2. Problemy ze stopami
   Odkształcenie podeszwy i niedopasowanie stóp może doprowadzić do pęcherzy lub oparzeń będących efektem nadmiernego tarcia stopy. Mniej typowym (bardziej wieloznacznym) objawem jest nadmierny ból zmęczeniowy stóp i sztywność ich spodniej strony.
3. Dłuższy czas regeneracji powysiłkowej
   Nogi dłużej dochodzą do siebie po aktywności. Na kolejnym treningu nadal czujemy dyskomfort wywołany trudami poprzedniego.
4. Ból w dotychczas nieodczuwanych miejscach albo jego nasilenie
   Większy niż zwykle ból zmęczeniowy to efekt poważniejszych mikrouszkodzeń w strukturach najbardziej eksploatowanych podczas biegania.
5. Ból kręgosłupa / kolan / bioder
   Im gorsza technika biegania, tym te struktury bardziej odczuwają skutki zużycia butów biegowych.

Bezwzględne wskazania do wymiany butów biegowych

Bardziej jednoznaczną wymowę ma starty bieżnik. Guma w podeszwie wytrzymuje bowiem dłużej niż system amortyzujący butów biegowych. Zatem ten czynnik należy traktować jako wyraźnie mrugającą czerwoną lampkę, że używane buty biegowe są już nieprzydatne i trzeba je wymienić.

Podobnie jak dziury w cholewce i przetarcia wewnętrznej strony zapiętka. Aczkolwiek nie musi to oznaczać utraty właściwości przez amortyzację. Uszkodzenia mechaniczne mogą wynikać ze specyfiki terenu, w którym biegamy, źle dobranego obuwia czy naszej techniki.

Czynniki wpływające na trwałość butów biegowych

Nie istnieje jeden limit kilometrów dla obuwia biegowego. Zwykle mieści się on w przedziale 500-1200 km. Bardzo często wspomina się o 800 km. Wiele zależy od marki i modelu.

Dlatego warto rejestrować każdą aktywność. Nie trzeba używać aplikacji (np. Stravy), choć to ułatwia sprawę. Wystarczy zeszyt albo arkusz kalkulacyjny.

Dolna granica podanego zakresu dotyczy raczej lekkich modeli startowych. Przy czym zawodowcy potrafią wymieniać buty biegowe po każdym wyścigu na dystansie maratonu. Innymi słowy: nie startują w danej parze więcej niż raz.

Poza objętością treningowo-startową, czyli liczbą pokonywanych na co dzień kilometrów, na tempo zużycia sprzętu wpływa też:

• waga zawodnika (większa masa to większe: nacisk na grunt i tarcie podeszwy),
• technika biegu (m.in. czas kontaktu buta z podłożem),
• teren (twardsze nawierzchnie sprzyjają większemu tarciu podeszwy),
• warunki pogodowe (zwłaszcza wilgoć w postaci deszczu, śniegu),
• jakość sprzętu (zastosowane materiały i technologie).

Do pewnego stopnia możemy spowolnić proces zużywania się butów biegowych. W tym celu warto:

1. Korzystać z nich zgodnie z przeznaczeniem (tylko treningi i zawody)
2. Mieć więcej niż jedną parę
3. Rozwiązywać sznurowadła przez zdjęciem obuwia
4. Nie zakładać zawiązanych butów
5. Unikać przemaczania butów
6. Właściwie dobierać buty do biegania w trakcie ich kupowania